Trẻ nhỏ thường dễ bị viêm họng khi thời tiết giao mùa, tiếp xúc đông người hoặc ngủ trong phòng điều hòa. Tuy nhiên, ba mẹ hoàn toàn có thể phòng viêm họng cho trẻ em hiệu quả nếu nhận diện sớm các dấu hiệu khởi phát, áp dụng giải pháp chăm sóc đúng cách và chủ động tránh những sai lầm khiến cổ họng của con dễ bị kích ứng trở lại.
Vì sao trẻ em dễ bị viêm họng tái đi tái lại?
Nhiều ba mẹ thắc mắc vì sao đã giữ gìn, che chắn cho con rất kỹ nhưng trẻ vẫn không thể thoát khỏi vòng lặp đau, viêm họng hoặc ho tái phát. Nguyên nhân cốt lõi dẫn đến tình trạng này có thể kể đến như:
Hệ miễn dịch non nớt và lớp niêm mạc mỏng manh
Khác với người lớn, cấu trúc niêm mạc vùng mũi họng của trẻ còn rất mỏng và hệ miễn dịch vẫn đang trong quá trình hoàn thiện. Khi hàng rào bảo vệ này còn yếu, vùng hầu họng của bé vô tình trở thành môi trường lý tưởng cho virus, vi khuẩn tấn công. Đặc biệt là sau những đợt ốm hay sốt mọc răng, sức đề kháng suy giảm khiến cổ họng bé càng dễ bị kích ứng và sưng đỏ.
Vòng lặp “lây nhiễm chéo” tại môi trường lớp học
Lớp mầm non và tiểu học là môi trường sinh hoạt tập thể tiềm ẩn nhiều rủi ro. Ở độ tuổi này, các bé chưa có ý thức tự che miệng khi ho, hắt hơi hay rửa tay thường xuyên. Virus từ giọt bắn dễ dàng lưu lại trên đồ chơi chung, tay nắm cửa và mặt bàn. Đây chính là lý do giải thích vì sao nhiều trẻ vừa dứt ho ở nhà, đi học được vài ngày lại tiếp tục mang bệnh về.
Sốc nhiệt và tác nhân vật lý từ môi trường
Sự chênh lệch nhiệt độ đột ngột giữa ngoài trời nắng nóng và phòng điều hòa lạnh sâu là “kẻ thù” số một của đường hô hấp. Không khí lạnh làm các mạch máu ở niêm mạc họng co lại đột ngột, làm giảm lượng máu đến nuôi dưỡng và làm suy yếu màng bảo vệ tại chỗ. Đây là điều kiện thuận lợi để virus, vi khuẩn dễ dàng bám dính, khiến trẻ bị viêm họng tái đi tái lại.
Nằm phòng điều hoà quá lạnh cũng dễ khiến ngứa, rát họng ở trẻ
Những biểu hiện viêm họng ở trẻ ba mẹ cần nhận biết sớm
Phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường ở vùng họng sẽ giúp ba mẹ chăm sóc trẻ kịp thời, đồng thời chủ động hơn trong việc phòng viêm họng cho trẻ em.
- Trẻ đau họng, nuốt đau, bỏ ăn hoặc quấy khóc bất thường:
Với trẻ lớn, bé có thể chủ động than đau họng, ngứa cổ hoặc vướng khi nuốt. Còn trẻ nhỏ chưa biết nói, ba mẹ có thể nhận thấy trẻ bỏ ăn, bú kém, quấy khóc khi nuốt hoặc ngủ không ngon. Nếu trẻ chảy nước dãi nhiều bất thường, khó nuốt hoặc khó thở, cần đưa trẻ đi khám sớm.
- Trẻ ho, khàn tiếng, sụt sịt, sổ mũi hoặc nghẹt mũi:
Khi niêm mạc họng bị viêm, trẻ có thể ho húng hắng hoặc ho từng cơn do vùng họng bị kích thích, giọng nói trở nên khàn nhẹ. Tình trạng này thường đi kèm với các biểu hiện như: chảy nước mũi trong, sụt sịt hoặc nghẹt mũi.
- Trẻ sốt nhẹ, mệt mỏi, ngủ không ngon giấc:
Trẻ có thể sốt, mệt mỏi, kém linh hoạt, quấy khóc hoặc ngủ không ngon. Nếu sốt cao, li bì hoặc bỏ ăn nhiều, ba mẹ nên đưa trẻ đi khám.
Những sai lầm phổ biến khiến trẻ dễ tái phát viêm họng
Nhiều trường hợp trẻ bị viêm họng dai dẳng không phải do cơ địa quá yếu, mà xuất phát từ chính những thói quen chăm sóc chưa đúng cách của phụ huynh:
Tự ý dùng lại đơn thuốc kháng sinh cũ khi trẻ vừa húng hắng ho
Kháng sinh chỉ phù hợp với một số trường hợp nhiễm khuẩn và cần dùng theo chỉ định. Với các trường hợp bệnh do virus, dị ứng hoặc kích ứng thời tiết thì dùng kháng sinh sẽ không có hiệu quả. Việc tự ý cho trẻ dùng lại toa thuốc cũ hoặc mua kháng sinh không theo chỉ định của bác sĩ sẽ gây mất cân bằng hệ vi sinh có lợi đường ruột và hầu họng, có thể gây tác dụng không mong muốn và làm tăng nguy cơ kháng kháng sinh.
Cho trẻ uống nước lạnh, bật điều hòa nhiệt độ thấp
Khi trẻ vừa dứt cơn ho hay hết đau họng, lớp niêm mạc vòm họng thực chất vẫn đang trong quá trình hồi phục và khá nhạy cảm. Việc ba mẹ chủ quan cho con uống nước đá, ăn kem hay vội bật điều hòa lạnh sâu sẽ khiến niêm mạc họng bị co mạch đột ngột, có thể khiến họng trẻ dễ khô rát, kích ứng trở lại.
Dừng chăm sóc quá sớm ngay khi trẻ vừa dứt cơn ho
Thấy con ngừng ho hay hết sốt, nhiều ba mẹ liền ngưng toàn bộ việc chăm sóc vùng họng, ngưng giữ ấm hay cho con ăn uống thoải mái trở lại. Việc dừng chăm sóc khi vùng họng vẫn còn nhạy cảm sau một đợt ho hoặc đau rát sẽ có khả năng làm niêm mạc tại đây dễ bị kích ứng hoặc khó chịu trở lại.
Lạm dụng mẹo truyền miệng hoặc sản phẩm không phù hợp độ tuổi
Nhiều ba mẹ vì lo lắng nên đã áp dụng các bài thuốc dân gian truyền miệng chưa qua kiểm chứng, hoặc tự ý dùng các loại xịt họng, siro của người lớn cho trẻ nhỏ. Một số thành phần như mật ong và thảo dược không phù hợp với trẻ quá nhỏ hoặc trẻ có cơ địa dị ứng. Đặc biệt, không dùng mật ong cho trẻ dưới 1 tuổi.
Khi áp dụng mẹo dân gian chữa viêm họng cần lưu ý độ tuổi sử dụng
5 cách phòng viêm họng cho trẻ em hiệu quả tại nhà
Để ngừa viêm họng ở trẻ, ba mẹ nên kết hợp nhiều thói quen chăm sóc hằng ngày thay vì chỉ xử lý khi trẻ đã ho, đau họng hoặc sốt.
- Giữ ấm đúng cách và kiểm soát nhiệt độ phòng ngủ:
Khi thời tiết chuyển lạnh hoặc giao mùa, ba mẹ nên giữ ấm vùng cổ, ngực, lưng và bàn chân cho trẻ. Nếu dùng điều hòa, nên duy trì nhiệt độ ở mức dễ chịu, tránh để gió điều hòa hoặc quạt thổi trực tiếp vào mặt, cổ của con khi ngủ. Không khí phòng quá khô cũng có thể khiến trẻ dễ khô rát họng hơn, vì vậy ba mẹ có thể cân nhắc dùng máy tạo độ ẩm phù hợp hoặc đặt một chậu nước nhỏ trong phòng điều hòa để hỗ trợ cân bằng độ ẩm.
- Rèn thói quen rửa tay và vệ sinh răng miệng
Rửa tay bằng xà phòng trước khi ăn, sau khi đi vệ sinh và sau khi đi học về là một trong những cách phòng viêm họng cho trẻ em đơn giản nhưng dễ bị bỏ qua. Với trẻ lớn, ba mẹ có thể tập cho con súc miệng bằng nước muối sinh lý. Với trẻ nhỏ, nên vệ sinh khoang miệng, mũi họng theo hướng dẫn phù hợp với độ tuổi, tránh thao tác quá mạnh.
- Cho trẻ uống đủ nước và ăn uống cân bằng dinh dưỡng
Uống đủ nước giúp vùng họng của trẻ bớt khô và dễ chịu hơn. Khi trẻ có dấu hiệu khô họng hoặc húng hắng ho, ba mẹ có thể cho con uống từng ngụm nước ấm nhỏ. Bữa ăn hằng ngày nên cân bằng giữa rau xanh, trái cây, chất đạm và các nhóm dưỡng chất cần thiết để hỗ trợ sức khỏe tổng thể.
- Giữ không gian sống sạch, hạn chế khói thuốc và bụi mịn
Ba mẹ nên thường xuyên vệ sinh nhà cửa, giặt chăn ga gối đệm định kỳ và giữ phòng ngủ thông thoáng. Trẻ cũng cần tránh tiếp xúc với khói thuốc lá, khói xe, bụi mịn hoặc môi trường nhiều nấm mốc vì đây là những yếu tố dễ làm vùng họng bị kích ứng.
- Sử dụng sản phẩm hỗ trợ làm dịu họng phù hợp độ tuổi
Khi trẻ bắt đầu có cảm giác khô rát họng, ngứa họng hoặc húng hắng ho nhẹ, ba mẹ có thể cân nhắc các sản phẩm xịt họng keo ong phù hợp với độ tuổi của con.
Trong nhóm sản phẩm hỗ trợ chăm sóc họng cho trẻ, ba mẹ có thể tham khảo Xịt họng Propobee Baby. Sản phẩm nổi bật với sự kết hợp giữa keo ong chuẩn hóa và enzyme papain (chiết xuất từ đu đủ tự nhiên) giúp hỗ trợ kháng viêm, làm dịu nhanh niêm mạc họng, xua tan cảm giác khô rát, ngứa cổ và sưng tấy cho bé. Thiết kế dạng xịt phun sương tiện lợi với đầu xịt xoay 360 độ giúp dung dịch dễ dàng bao phủ đồng đều khoang miệng và vòm họng của trẻ.
Ba mẹ cần lưu ý, Propobee Baby dùng cho trẻ từ 6 tháng tuổi trở lên, sử dụng theo đúng hướng dẫn trên bao bì. Sản phẩm không phải là thuốc và không có tác dụng thay thế thuốc chữa bệnh. Với trẻ có cơ địa dị ứng keo ong, mật ong, phấn hoa hoặc tinh dầu, ba mẹ nên thận trọng khi sử dụng.
Sử dụng xịt họng Propobee Baby giúp làm dịu họng cho trẻ
Phòng viêm họng cho trẻ em đúng cách nên bắt đầu từ những thói quen chăm sóc hằng ngày. Thay vì lạm dụng kháng sinh hoặc chỉ xử lý khi trẻ đã ho, đau họng, ba mẹ nên xây dựng môi trường sống sạch, rèn thói quen vệ sinh và lựa chọn sản phẩm hỗ trợ làm dịu họng phù hợp độ tuổi khi cần. Chăm sóc con một cách khoa học từ những việc nhỏ sẽ giúp giảm nguy cơ viêm họng tái lại và hỗ trợ trẻ vui chơi, sinh hoạt thoải mái hơn mỗi ngày.
